Psikoloji, Psikolojik Rahatsızlıklar

Çocuk Psikoloğu Ne Yapar?

çocuk psikoloğu- psikonline.com

Çocuk Psikolojisi

Çocuk Psikoloğu ne iş yapar, normal psikologdan farkı nedir. Çocukluk psikolojik gelişim için oldukça önemli bir dönemdir. Çocukluk dönemin de çocuğun fizyolojik ve psikolojik ihtiyaçlarının zamanında giderilmesi çocuğun psikolojik sağlığı açısından büyük önem taşır. Anne babalar çocuklarının sağlık ve iyi olmaları için ellerinden gelen her şeyi yapmak için çaba gösterseler de gözlerinden kaçan noktalar elbette olacaktır. Bu durum da ebeveynin yetersiz olduğu düşüncesi yanlıştır, her anne baba bu sorunla karşılaşabilir.

Aynen yetişkinler gibi çocuklarda da ihtiyaçları, ihtiyaçlarının ne düzeyde olduğu gibi konularda değişiklikler görülebilir. Fakat kabul görmüş gelişim evreleri hakkında bilgi sahibi olmak doğru ebeveynlik açısından önemlidir.

Çocuklar isteklerini ve şikayetlerini ağlayarak verdikleri dönütlerle bildirirler ebeveynlerine. Ebeveynliğin ilk aylarında anlaşılması zor olsa da biraz tecrübe edinildiğinde kolaylıkla çocuğun ihtiyaçlarını giderebilmektedirler. Fakat çocuk gelişiminde önemli olan tek nokta fizyolojik ihtiyaçlar değildir en az fizyolojik ihtiyaçlar kadar önemli olan diğer nokta psikolojik ihtiyaçlardır. Psikolojik ihtiyaçlar çoğunlukla fizyolojik ihtiyaçlara göre daha zor fark edilir.

Temel güven duygusu, sevgi ve kabul görme, bağımsızlık kazanımı, girişkenlik gibi çocuğun psikolojik ihtiyaçlarının en az fiziksel ihtiyaçlar kadar giderilmesi gerekmektedir. Psikolojik ihtiyaçların karşılanmaması ya da görmezden gelinmesi sonucunda çocukta uyumsuz davranışların meydana gelebildiği gözlemlenmiştir. Ebeveynler genellikle bunu sonradan fark ederek ne yapacakları konusunda telaşa kapılırlar. Unutmayın ki çocuğun bu ihtiyaçlarını karşılayamamak, gözden kaçırmak sizi kötü birer ebeveyn yapmaz. Böyle bir durumda yapılması gereken çocuğu iyi gözlemlemek ve çocukta meydana gelen değişimleri fark etmektir. Bu değişimler bazen ebeveynlerin çözemeyeceği boyutta olabilir böyle bir durumda çocuk psikoloğuna başvurulmalıdır.

Çocuklar Neden Çocuk Psikoloğuna İhtiyaç Duyar

Bebek ve çocuklarda pek çok psikolojik ve davranışla alakalı sorun ortaya çıkabilir bu sorunların kaynakları pek tabi tek bir sebepten olmaz. Bazı bebeklerde genetik yapıya bağlı gelişim anormalileri görülür. Bazılarında kızamıkçık gibi viral enfeksiyonlar risk faktörü oluşturmaktadır. Bununla beraber prematüre doğan bebekler de bilişsel gelişim ve dikkat problemleri yaşama konusunda risk altındadır. Bebekler ve çocuklar sosyal ve çevresel etmenlerden de etkilenmektedir. Örneğin ailede yaşanan boşanma, aile çatışması, aile içi şiddet, alkol veya madde kullanımı, stresli yaşam olayları ya da yoksulluğun şiddetli yaşandığı ailelerde çocukların psikolojik sorun yaşaması yüksek olasılıktır. Son olarak da sık görülen bir diğer psikolojik rahatsızlığın sebebi annede görülen depresif belirtiler, bu belirtiler çocuklarda psikiyatrik destek ihtiyacını artırmaktadır.

Çocuğun, Çocuk Psikoloğuna Götürülmesi Gerektiği Nasıl Anlaşılır?

Bir çocuğun psikolojik olarak sorun yaşadığının anlaşılmasında temel kriter onun davranışlarında ki uyumsuzluk ve değişimler olarak nitelendirilebilir. Biz yetişkinler gibi çocukların da psikolojik sorunlarla başa çıkmak için başvurdukları farklı yöntemler vardır. Çocuklar bunu genellikle davranışlarına yansıtır. Ebeveynlerin bu kıyaslamayı yapabilmesi için çocuğun normal davranışlarını bilmeleri gerekmektedir. Çocuğun davranışlarında ki değişimler, sizlerle arasında oluşan iletişim sorunları varsa bazı durumlardan şüphelenilebilir.

Çocuk psikologlarının ve psikiyatristlerin, çocuk psikolojisiyle alakalı kabul ettikleri bazı sınıflandırmalar vardır. Genel anlamda normal ve anormal davranış olarak adlandırılan bu sınıflandırma uyumlu ve uyumsuz çocuk olarak da tanımlanmaktadır.

Burada uyum olarak bahsedilen ölçüt çocuğun bulunduğu sosyal çevrede etrafında ki insanlarla dengeli bir iletişim kurabilmesi olarak tanımlanabilinir. Uyumsuz çocuklar ise tahmin edileceği üzere bulunduğu sosyal çevrede iletişim sıkıntıları yaşayan çocukların bulunduğu sınıftır. Dışarıdan müdahalelerle uyumsuz çocuklar bu anlamda düzeltilmeye çalışılsa da düzelmeyen davranış kalıplarına sahiptirler.

Ebeveynlerin tanımlamalarında uyumsuz çocuklar için genelde; yaramaz, arsız, hırçın, sinirli gibi sözcükler olur. Ancak bu çocukların gösterdikleri davranışların hepsi uyumsuz davranış kategorisine girmez. Çocukların gelişim dönemleri vardır ve her dönem istekleri ve beklentileri değişmektedir. Bazı dönemler de çocuklar yeni şeyleri deneyimlemek keşfetmek isterler. (Erik Erikson, Girişimciliğe Karşı Suçluluk (3-6)) Çocuklar bu gelişim dönemlerinde farklı zorluklarla karşılaşırlar.

Değişen koşullara uyum sağlama yetenekleri her çocukta farklılık göstermekle birlikte geçici uyum bozuklukları da yaşanması normaldir. Bu nedenle çocuğun gerçekten uyum sorunu yaşamayıp yaşamadığını anlamak için bazı ayrımlar yapmak gerekmektedir. Bu ayrımlara çocuğun yaşına bağlı hangi gelişim döneminde olduğu gözetilerek varmak mümkündür.

Belirli gelişim dönemlerinde yaşanan olumsuz davranışlar bir uyum sorunu olmaktan ziyade gelişimsel özellikler olarak karşımıza çıkmaktadır. Örneğin 2-4 yaş arası çocuklarda görülen inatçılık normal bir gelişim sürecinin parçasıdır. Benzer şekilde 3-6 yaş arasında yaşanan cinsel kimlik ve özdeşim sorunları geçici olabilir. Çocuklar için yine önemli olan yaş aralığı 6-12 yaş çocuğun okula başlamasıyla okul başarısı kazanma isteğinin olduğu kritik bir yaş aralığıdır. Çocuk okumayı, yazmayı öğrenmek, problem çözmek veya okuldaki birtakım becerileri kazanmak uğraşındadır. Bu sorumlulukları yerine getirdiği ölçüde takdir edilme ve onay kazanma arayışındadır. Bu yüzden de çocuk ebeveyn ve öğretmenleri tarafından onaylanmalı ve beğenilmelidir. Çocuk bu dönemde yeterince desteklenmez aksine çok sık eleştirilirse çocukta başarı duygusu yerine aşağılık duygusu yerleşir. Ailesi tarafından görmezden gelinen veya yetersiz görülen çocuklarda bu duygunun gelişimi sık görülür. Aşağılık duygusu çocukta farklı psikolojik sorunların oluşmasına neden olan yıkıcı bir duygudur.

Çocuk ve Ergen Psikoloğu Kimdir?

Çocuk psikoloğunu tanımlamadan önce çocuk dediğimiz grubun yaş aralığının 0-18 yaş grubundan oluştuğunu belirtmek gereklidir. Her yaş grubunun  bebeklik(0-2 yaş), okul öncesi dönem(3-6 yaş), okul çağı dönemi(6-12 yaş), erken ergenlik dönemi(12-14 yaş) ve ergenlik(14-18 yaş) gibi alt yaş grupları da olmasına rağmen çocuk psikolojisi alanında çalışan uzmanlara genel olarak çocuk ve ergen psikoloğu denilmektedir. Özellikle ergenlik döneminde olan çocuklar çocuk ifadesinden hoşlanmadıkları için bu yaş grubundaki çocuklara ergen ifadesi kullanılmaktadır. Bunun yanında ergenlik döneminde yaşanan psikolojik sorunlar daha özelleşmekte olduğundan böyle bir ayrımın yapılması gerekli de olmaktadır.

bu alanda hizmet veren kişilerin dört yıllık psikoloji bölümü veya psikolojik danışmanlık ve rehberlik bölümünü tamamlamış olması gerekmektedir. Bunun üzerine psikoloji alanında yüksek lisans eğitimi ve gerekli çocuk psikolojisi eğitimleri ile çocuk alanında çalışmak için uzmanlık kazanılmaktadır.

Uzman seçiminde dikkat edilmesi gerekenler arasında uzmanın lisans ve yüksek lisans eğitimleri, çocuklarla aktif görüşme yapıp yapmadığı, oyun terapisi ve çocuk testleri eğitimi almış olması ve çocuk ile ilgili almakta olduğu diğer eğitimler yer almaktadır. En çok da dikkat edilmesi gereken konu anaokulu öğretmenlerinin kendilerini çocuk psikoloğu olarak göstererek mesleği kötüye kullanmalarıdır. Anne ve babalar bu konuya büyük özen göstermeli ve çocuğunu uzmana emanet etmeden önce mutlaka uzmanın eğitim belgelerine bakmalıdır.

Çocuk Psikoloğu Yardımı Alacak Aileler Nelere Dikkat Etmeli

  • Yukarıda da söylediğim gibi, çocuk psikoloğu yardımı almaya karar verdiyseniz, başvuracağınız kişinin mesleki yeterliliği konusunda inceleme yapmalısınız. Alanımız oldukça hassastır ve halkın bilgisizliğinden yararlanan çok sayıda dolandırıcı bulunmaktadır.
  • Normal lisans mezunları çocuk psikolojisi alanında ki eğitimlerin pek çoğunu almaz bu sebepten ötürü çocuk psikoğunun uygulayacağı tekniklerin bir çoğu konusunda yetersiz olacaktır. Ondan dolayı aktif şekilde çocuklarla çalıştığına ve oyun terapisi, test eğitimleri ve diğer çocuk eğitimlerini uygulayabildiğine emin olmalısınız.
  • Yazıda bahsettiğim gibi ebeveynlerin görevleri arasında çocuklarında ki değişimleri gözlemlemek vardır. Çocuk psikoloğu konusunda yardım almadan önce bu yaptığınız gözlemleri kayıt altına almak bir şeyi atlamamanıza ve çocuk psikoloğunun daha hızlı bir şekilde tanı koymasını sağlayacaktır.
  • Ebeveynler çocuklarının yaşları kaç olursa olsun, çocuklarına karşı saygı göstermelidirler. Nasıl bir yetişkinin özel yaşam alanı olduğu kabul ediliyorsa çocuklar için de aynısı kabul edilmelidir. Her görüşmeden sonra ona bu gün ne konuştuğunu nasıl cevaplar verdiğini sorarak üstüne gitmeyin.
  • Çocuk psikoloğu klinikte belirlediğiniz aralıklarla çocuğunuzu gören bir profesyoneldir. Ancak evde ki değişimleri çocuğunuz üzerinde ki gelişmeleri evde bulunmadığı için gözlem altına alamaz. Böyle durumlar için çocuk psikoloğu eğer sizinle görüşmek isterse bu görüşmeleri kabul edin, çözüme giden adımlar için değişimler konusunda onu bilgilendirin.
E-bültene Abone Ol Merak etmeyin. Spam yapmayacağız.

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Hızlı yorum için giriş yapın.

Başka Yazı Yok

Giriş Yap

VEYA
close

Subscribe